Huty, których szkło spotkasz w naszej gablocie

Ząbkowice, „Sudety” w Szczytnej, „Barbara” w Polanicy-Zdroju, „Julia” w Piechowicach. Krótki przewodnik po hutach, które warto znać.

Nowa Ruda leży w ziemi kłodzkiej, a to region z długą tradycją szklarską. W promieniu kilkudziesięciu kilometrów od nas działały huty w Szczytnej, Polanicy-Zdroju i Stroniu Śląskim. Oto krótki przewodnik po hutach, których wyroby najczęściej trafiają w ręce kolekcjonerów szkła z PRL.

„Ząbkowice”, Dąbrowa Górnicza

Hutę założył w XIX wieku Józef Schreiber. Od początku XX wieku jej znakiem rozpoznawczym było szkło prasowane. Nazwę „Ząbkowice” huta nosi od 1960 roku. Z hutą związani byli wybitni projektanci, m.in. Jan Sylwester Drost, Eryka Trzewik-Drost oraz Ludwik Fiedorowicz. Ich projekty wyróżniały się odważną kolorystyką, geometrycznymi formami i charakterystycznymi fakturami.

Dziś wazony, patery, misy i inne wyroby z Ząbkowic stanowią ikony polskiego designu okresu PRL, cenione przez kolekcjonerów oraz miłośników szkła vintage.

„Sudety”, Szczytna

Huta wywodzi się z zakładu założonego w 1770 roku w Batorowie, dziś części Szczytnej. W latach 1959–1974 ośrodkiem wzornictwa kierował Zbigniew Horbowy. Z tego czasu pochodzą butle z kompletu „Alicja”, nazywane ikoną polskiego designu, a także wazony i butle ze szkła „antico” z charakterystycznymi pęcherzykami oraz kieliszki z płynnym przejściem dwóch kolorów.

„Barbara”, Polanica-Zdrój

Zakład działał od połowy lat 50. i początkowo wytwarzał butelki. Od 1974 roku, po przejęciu przez „Sudety”, funkcjonował jako huta artystyczna „Barbara”. Dyrektorem artystycznym był Zbigniew Horbowy, a w zespole projektowym pracowali m.in. Czesław Zuber, Lucyna Pijaczewska, Kazimierz Krawczyk i Ludwik Ferenc. Rozpoznawalne są tu kieliszki i puchary na długich, smukłych nóżkach.

„Violetta”, Stronie Śląskie

Huta szkła kryształowego u stóp Masywu Śnieżnika. Jej kryształowe wazony, misy i komplety często pojawiają się na rynku vintage.

„Julia”, Piechowice

Huta w Karkonoszach z tradycją sięgającą końca XIX wieku, założona przez Fritza Heckerta. Polską nazwę „Julia” przyjęła w 1958 roku, będąc wtedy największą hutą szkła kryształowego w Karkonoszach. Słynie z ręcznie zdobionego kryształu.

Jak rozpoznać hutę

Najpewniejsza jest oryginalna naklejka albo znak. Niestety większość naklejek odpadła przy pierwszym myciu, dlatego w opisach rozróżniamy przedmioty sygnowane i przypisywane. Więcej o tym przeczytasz w artykule Sygnowane czy przypisywane?